Portret - wyzwanie zapomnieniu
 

Jacek Piątkowski

Zbigniew Witkowski

Katarzyna Bujakiewicz

Deutsch

Jeżeli jest jakakolwiek skala trudności w sztuce fotografii i według niej próbuje się ocenić tematy fotograficzne, to z pewnością portret należy do najtrudniejszych.
Po pierwsze - przed aparatem fotograficznym znajduje się często człowiek pełen bojaźni, skrytości, kaprysów, fałszywej pychy i dumy lub po prostu szary, nijaki, przeciętny i wcale nierzadko mało fotogeniczny; którego należy "odkryć".
Po drugie - fotografowany jest jednym z największych krytyków własnego portretu, wykazującym cechy despoty i tyrana. Krytykiem bezwzględnym i wymagającym, aby fotografia odpowiadała obrazowi jaki on sam wymyślił o sobie, na ogół dużo lepszemu niż niesie rzeczywistość.
Po trzecie - przeciętny widz patrząc na portret sąsiada, znajomego czy ogólnie znanej osobistości doszukuje się skazy ułomności, do której mógłby się odnieść.
Po czwarte - sam fotograf pełen artystycznych ambicji, twórczych zapędów, balansuje na krawędzi pomiędzy teatralną fikcją a "własną wizją" obiektywnego dokumentalisty. Z takimi trudnymi problemami boryka się każdy ambitny fotograf - portrecista, w tym także Andrzej Łazowski - autor portretów szczecinian.

Funkcją fotografii nie jest wyłącznie rejestrowanie rzeczywistości. Łazowski próbuje zerwać konwencjonalną maskę i odkryć, oczom innych, ukryte wnętrze człowieka. Jest to jego walka o zachowanie dystansu, rezerwy i intymności; rozgrywka pomiędzy odpowiedzialnością autora a zerwaniem bariery przeciętności. Przeciętność zawsze oznacza zapomnienie i śmierć. Fotografia, a w szczególności portret, nie wie co znaczy granica między życiem a śmiercią. Jest jasnowidząca: pokazuje rzeczy niewidzialne - złapane w krótkiej chwili poprzez ulotny refleks światła i tajemniczą głębię cienia. Andrzej Łazowski przekonał nas, że fotograficzny portret to nie tylko identyfikacja oblicz. Jeśli ma być sztuką, to musi być przywołaniem wspomnienia. Łazowski osiągnął to przez ujawnienie tła, które jest przestrzenią życia osoby portretowanej, bądź przez uchwycenie jakiegoś przeżycia, które zostawiło swoje piętno w małym fragmencie oświetlonej twarzy.

Grzegorz Przyborek
Łódź, 27 marzec 1996

Katarzyna Bujakiewicz Anna Januszewska Iwona Kowalska Grażyna Madej
Joanna Matuszak Magdalena Myszkiewicz Beata Zygarlicka
Wojciech Brzeziński Arkadiusz Buszko
Grzegorz Młudzik Paweł Niczewski Wiesław Orłowski Konrad Pawicki
Jacek Piątkowski Jacek Polaczek Przemysław Walich Zbigniew Witkowski  

Wystawa powstała z okazji 20-lecia Teatru Współczesnego w Szczecinie.
Szczególne podziękowania dla:
Zygmunta Butkiewicza - dyrektora Teatru Współczesnego
Sławka Stawarczyka - grafika
Zapraszamy na stronę internetową Teatru Współczesnego.

Powrót

Autoportret z Kasią Bujakiewicz Jacek Polaczek - portret Wystawa fragment ekspozycji Wystawa - fragment ekspozycji